Kỷ niệm 120 năm Ngày sinh đồng chí Phạm Hữu Lầu (1906 - 2026): Người cộng sản kiên trung, tấm gương sáng ngời về đạo đức cách mạng

Kỷ niệm 120 năm Ngày sinh đồng chí Phạm Hữu Lầu (1906 - 2026) là dịp để chúng ta thành kính tưởng nhớ, tri ân những cống hiến to lớn của đồng chí đối với sự nghiệp cách mạng của Đảng và dân tộc; đồng thời ôn lại cuộc đời hoạt động cách mạng vẻ vang của một người cộng sản kiên trung, một cán bộ lãnh đạo tiền bối tiêu biểu của Đảng và cách mạng Việt Nam.

Đồng chí Phạm Hữu Lầu, bí danh Tư Lộ, sinh năm 1906, quê làng Hoà An, tổng An Tịnh, quận Cao Lãnh, tỉnh Sa Đéc (nay là phường Cao Lãnh, tỉnh Đồng Tháp) - Vùng đất trù phú, giàu truyền thống lịch sử, văn hóa, anh hùng cách mạng.

Tháng 9/1928, Phạm Hữu Lầu gia nhập Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên, là một nhân cốt lãnh đạo chi hội ở Cao Lãnh. Tháng 10/1929, Đồng chí trở thành một trong những đảng viên An Nam Cộng sản Đảng đầu tiên ở Nam Kỳ, đảng viên An Nam Cộng sản Đảng đầu tiên ở tỉnh Sa Đéc. Sau đó, Đồng chí “đi vô sản hóa” tại Đề pô xe lửa Dĩ An (tỉnh Thủ Dầu Một, nay là tỉnh Bình Dương).

Ngày 03/02/1930, Đảng Cộng sản Việt Nam thành lập. Đồng chí Phạm Hữu Lầu được đề cử tham gia và trở thành ủy viên Ban Chấp hành Trung ương lâm thời Đảng Cộng sản Việt Nam.

Giữa năm 1930, Đồng chí đi dự Hội nghị Ban Chấp hành Trung ương lần thứ nhất ở Hương Cảng. Đến cảng Hải Phòng, Đồng chí bị mật thám Pháp bắt, giam tại nhiều nhà tù, đưa ra xét xử, kết án tù chung thân, phát lưu và đày ra Côn Đảo.

Năm 1936, trước sự đấu tranh mạnh mẽ của Nhân dân ta, Chính phủ Mặt trận nhân dân Pháp đã phải quyết định ân xá cho một số lớn tù chính trị, trong đó có đồng chí Phạm Hữu Lầu. Sau khi ra tù, Đồng chí hoạt động trong tại Sài Gòn, Cao Lãnh, Rạch Giá… tham gia nhóm Dân chúng (Le Peuple). Đến cuối năm 1939, Đồng chí lại bị thực dân Pháp bắt lần thứ hai và kết án 5 năm tù giam, 10 năm cấm lưu trú; cuối năm 1940, đồng chí bị đày ra Côn Đảo. Trong những năm tháng bị giam cầm, Đồng chí đã tích cực tham gia các hoạt động đấu tranh trong tù, góp phần quan trọng vào cuộc đấu tranh bảo vệ sinh mạng tù nhân ở Côn Đảo trước sự đàn áp khốc liệt của kẻ thù sau Nam Kỳ khởi nghĩa. Đồng chí tham gia giành chính quyền tại Côn Đảo năm 1945. Sau thắng lợi của Cách mạng Tháng Tám năm 1945, tháng 9/1945, Đồng chí được Xứ ủy Nam Bộ đón trở về đất liền. Đồng chí là Trưởng đoàn tàu Phú Quốc chở hơn 400 tù chính trị trở về đất liền, cập bến Đại Ngãi (Sóc Trăng) an toàn vào ngày 23/9/1945.

Trong những năm kháng chiến chống thực dân Pháp, đồng chí Phạm Hữu Lầu được giao nhiều trọng trách: Bí thư Tỉnh uỷ Sa Đéc; Phó Bí thư Chủ nhiệm Việt Minh, Chủ tịch Uỷ ban Kháng chiến - Hành chính tỉnh Sa Đéc (từ năm 1945 đến năm 1949); Uỷ viên Khu uỷ Khu 8, Đại diện Uỷ ban Kháng chiến - Hành chính Nam Bộ tại khu 8, Uỷ viên Ban Kiểm tra dân - quân - chính Khu 8 (từ cuối năm 1949 đến tháng 5/1951); Bí thư Tỉnh uỷ Mỹ - Tân - Gò (được thành lập trên cơ sở hợp nhất Mỹ Tho- Tân An- Gò Công), Uỷ viên Uỷ ban Kháng chiến - Hành chính Phân Liên khu miền Đông, phụ trách vùng Đồng Tháp Mười (từ tháng 5/1951 đến tháng 12/1952); Uỷ viên Uỷ ban Kháng chiến - Hành chính Nam Bộ phụ trách Công an, Thương binh và Cựu binh, Giám đốc Sở Công an Nam Bộ,…

Tháng 10/1954, tại Hội nghị thành lập Xứ uỷ Nam Bộ, đồng chí Phạm Hữu Lầu được bầu làm Uỷ viên Thường vụ, Phó Bí thư Xứ uỷ Nam Bộ. Từ tháng 6/1957, Đồng chí làm Quyền Bí thư Xứ uỷ Nam Bộ. Cuối năm 1957, Đồng chí thôi đảm nhiệm chức vụ Quyền Bí thư Xứ ủy Nam Bộ, do bệnh lao phổi nặng. Đồng chí vẫn tiếp tục tham gia chỉ đạo trong Xứ ủy Nam Bộ cho đến khi hy sinh vào ngày 16/12/1959, tại Phnôm Pênh (Vương quốc Campuchia).

Đất nước đang bước vào giai đoạn phát triển mới với nhiều thời cơ, thuận lợi, đồng thời cũng đứng trước không ít khó khăn, thách thức. Yêu cầu xây dựng Đảng và hệ thống chính trị trong sạch, vững mạnh; nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước; phát triển nhanh và bền vững đất nước đặt ra yêu cầu ngày càng cao đối nhất là bản lĩnh chính trị, năng lực lãnh đạo, tinh thần trách nhiệm và phẩm chất đạo đức của đội ngũ cán bộ, đảng viên. Trong bối cảnh đó, học tập và phát huy tấm gương đồng chí Phạm Hữu Lầu trước hết là tiếp tục rèn luyện bản lĩnh chính trị, giữ vững niềm tin, kiên định mục tiêu, lý tưởng của Đảng; có ý chí vượt qua khó khăn, thử thách. Bản lĩnh của người cán bộ, đảng viên hôm nay không chỉ thể hiện ở sự kiên định về chính trị mà còn ở năng lực nhận diện, phân tích và xử lý đúng đắn những vấn đề mới phát sinh; chủ động đấu tranh với thông tin sai trái, xuyên tạc, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, góp phần tạo sự thống nhất trong Đảng, đồng thuận trong xã hội.

Tấm gương đồng chí Phạm Hữu Lầu còn nhắc nhở mỗi cán bộ, đảng viên về tinh thần trách nhiệm và thái độ tận tụy đối với công việc. Trong những năm tháng hoạt động cách mạng đầy gian khổ, hiểm nguy, Đồng chí luôn sẵn sàng nhận và hoàn thành nhiệm vụ được Đảng giao, đặt yêu cầu của cách mạng và lợi ích của Nhân dân lên trên lợi ích cá nhân. Đối với cán bộ, đảng viên hôm nay, tinh thần đó cần được cụ thể hóa bằng việc khắc phục tư tưởng ngại khó, ngại khổ, né tránh, đùn đẩy hoặc sợ trách nhiệm; chủ động, quyết liệt trong thực hiện nhiệm vụ; đổi mới tư duy, phương pháp công tác; dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung. Kiên định về mục tiêu, nguyên tắc phải đi đôi với năng động, sáng tạo trong tổ chức thực hiện; nói đi đôi với làm; chủ trương, nghị quyết phải được cụ thể hóa thành chương trình, nhiệm vụ và kết quả thực chất, tạo chuyển biến rõ nét trong thực tiễn và nâng cao đời sống vật chất, tinh thần của Nhân dân.

Một giá trị nổi bật trong tấm gương đồng chí Phạm Hữu Lầu là sự gắn bó mật thiết với đồng chí, đồng bào và Nhân dân. Phát huy giá trị đó trong điều kiện hiện nay đòi hỏi mỗi cán bộ, đảng viên phải thực sự gần dân, trọng dân, hiểu dân, lắng nghe Nhân dân và chịu sự giám sát của Nhân dân; lấy sự hài lòng, đồng thuận và quyền, lợi ích chính đáng của Nhân dân làm một trong những thước đo hiệu quả công tác. Cùng với việc đổi mới phương pháp lãnh đạo, quản lý, cần chủ động nắm bắt tình hình tư tưởng, dư luận xã hội; tăng cường đối thoại, kịp thời giải quyết những vấn đề chính đáng, hợp pháp của Nhân dân ngay từ cơ sở; nâng cao chất lượng thông tin, tuyên truyền, tạo sự minh bạch, đồng thuận và củng cố niềm tin của Nhân dân đối với Đảng, Nhà nước và chế độ. Đây không chỉ là yêu cầu về phương pháp công tác mà còn là biểu hiện cụ thể của đạo đức cách mạng và trách nhiệm phục vụ Nhân dân của người cán bộ, đảng viên.

Đặc biệt, đối với thế hệ trẻ, cuộc đời và sự nghiệp của đồng chí Phạm Hữu Lầu là lời nhắc nhở sâu sắc về trách nhiệm đối với đất nước. Thế hệ hôm nay đang đứng trước những yêu cầu mới về tri thức, năng lực, bản lĩnh, tinh thần sáng tạo và trách nhiệm xã hội. Noi gương các thế hệ tiền bối phải được cụ thể bằng việc không ngừng học tập, nâng cao trình độ, làm chủ khoa học, công nghệ, chủ động đổi mới sáng tạo, sống có lý tưởng, có trách nhiệm với cộng đồng, dám đảm nhận việc khó và sẵn sàng cống hiến trí tuệ, sức lực cho sự phát triển của đất nước.